گەردون و زەوی لە دیدی ئیسلامدا بەشی چوارهەم، نووسینی د کامل نجار وه‌رگێڕان به‌ڕیز مه‌ریوان هه‌ڵه‌بجه‌یی

ئیسلام و زانست 

ن د. کامل النجار .. و. مەریوان هەڵەبجەیی .. پێداچوونەوەی مەحمود موحەممەد عوسمان

بەشی چوارهەم

له‌هه‌مان سوره‌ت ئایه‌تی (90) قورئان ده‌ڵێ:

 حَتَّى إِذَا بَلَغَ مَطْلِعَ الشَّمْسِ وَجَدَهَا تَطْلُعُ عَلَى قَوْمٍ لَّمْ نَجْعَل لَّهُم مِّن دُونِهَا سِتْرًا

(رۆیی هه‌تا كاتێك گه‌یشته‌ ناوچه‌كانی خۆرهه‌ڵات، بینی خۆر له‌سه‌ر قه‌ومێك هه‌ڵدێت كه‌ئێمه‌ په‌ناگه‌یه‌کی وامان نه‌داونه‌تێ تا له‌تینی خۆر خۆیانی پێ بپارێزن).

 (ابن كثير) ده‌نوسێت: كاتێك گه‌یشته‌ ئه‌وسه‌ری زه‌وی بینی خۆر له‌سه‌ر قه‌ومێك هه‌ڵدێ كه‌هیچ په‌نایه‌كمان بۆ دروست نه‌كردوون، نه‌خانوویه‌ك یان دره‌ختێك نییه‌ ببێته‌ په‌ناگه‌یان تا سێبه‌ریان بۆ بكاو له‌گه‌رمی خۆر بیانپارێزێ. سه‌عیدی كوڕی جوبه‌یر ده‌ڵێ ئه‌و قه‌ومه‌ سوورێكی كورته‌ باڵا بوون و له‌ئه‌شكه‌وتدا ده‌ژیان و زۆرترین خواردنیان ماسی بووه‌.

له‌وه‌ی پێشتر ده‌رمانخست تێده‌گه‌ین كه‌زه‌وی ته‌خته‌و خودا ویستی له‌نگه‌ری رابگرێت له‌به‌ر ئه‌مه‌ كه‌ژو كێوی بۆ داچه‌قاندووه‌ تاله‌نگه‌ر بگرێ و هه‌ڵنه‌گه‌ڕێته‌وه‌. ئه‌م بیرۆكه‌یه‌ش هه‌تا بڵێی كۆنه‌. بۆ نموونه‌ میسرییه‌ كۆنه‌كان نزیكه‌ی دوو هه‌زار ساڵ پێش زایین وایاندانابوو كه‌زه‌وی ته‌خته‌و وه‌ك پاره‌ی ئاسن بازنه‌ییه‌و وڵاتی میسر كه‌وتۆته‌ ناوه‌ڕاستی زه‌وی و هه‌موو وڵاتانه‌وه‌. به‌تایبه‌تی ئه‌و وڵاتانه‌ی كه‌ژو كێویان تێدایه‌١ 

 (د. موریس) به‌نوسینێکه‌یدا واده‌رده‌که‌وێت که‌دانبه‌وه‌دا بنێ په‌یامبه‌رو صه‌حابه‌كان پێیان وابووه‌ زه‌وی ته‌خته‌.! ده‌ڵێ: (مرۆڤ زۆر به‌ئاسانی ده‌توانێ تێبگات كه‌چۆن شه‌و رۆژ به‌دوای یه‌كدا دێن چونكه‌ ده‌زانێ زه‌وی به‌ده‌وری خۆیدا ده‌سوڕێته‌وه‌، قورئانیش وه‌سفی ئه‌م جوڵه‌یه‌ی كردووه‌ كه‌جۆرێك بێت له‌خڕی به‌ڵام ئه‌مه‌ به‌لای كه‌سانی ئه‌و سه‌رده‌مه‌وه‌ وه‌رنه‌ده‌گیرا.٢ 

كه‌واته‌ په‌یامبه‌ریش نه‌یزانیوه‌ كه‌زه‌وی خڕه‌ ده‌نا هیچ نه‌بێ صه‌حابه‌كانی خۆی لێئاگادار ده‌كرده‌وه‌، ئه‌و خه‌ڵكه‌ی قورئانیان له‌سه‌ر دابه‌زی نه‌یانزانیوه‌ كه‌زه‌وی خڕه‌و په‌یامبه‌ركه‌شیان پێی رانه‌گه‌یاندوون چونكه‌ له‌وانه‌یه‌ نه‌یزانیبێت، جا ئایا له‌مه‌وه‌ واتێبگه‌ین كه‌قورئان به‌شوێنكه‌وتنی شه‌و رۆژ ویستویه‌تی گفتگۆ له‌گه‌ڵ نه‌وه‌كانی دواڕۆژدا بكات؟.

ئێستا زانیمان كه‌بیرۆكه‌ی ته‌ختایی زه‌ویی له‌سه‌ده‌كانی سه‌ره‌تاو ته‌نانه‌ت دوای ساڵی زاینیش له‌ئارادابووه‌و هه‌تا ئه‌م چه‌ند سه‌ده‌ی دواییه‌ش كه‌نیسه‌ به‌رگری له‌بیرۆكه‌ی ته‌ختی زه‌وی كردووه‌. به‌ڵام له‌سه‌ده‌ی شه‌شی پێش زاییندا هه‌ندێك له‌ئه‌ندامانی كۆمه‌ڵه‌ی (PYTHAGOREANS  ) له‌خواروی ئیتالیا كه‌به‌هۆی ناوی زانای بیركاری (pythagorus ) ئه‌م ناوه‌یان له‌خۆیان نابوو، وتوویانه‌ كه‌زه‌وی خڕه‌و به‌ده‌وری خۆیدا ده‌سوڕێته‌وه‌. ئه‌مه‌ش (د. موریس) له‌كتێبه‌كه‌ی خۆیدا باسی كردوه‌.٣ كه‌واته‌ بیرۆكه‌ی خڕی زه‌وی له‌پێش شه‌ش سه‌ده‌ی پێش زایین زانراو بووه‌، ئیتر چۆن ته‌فسیری قورئان بكه‌ین كه‌به‌رده‌وام جه‌خت ده‌کات خوا زه‌وی به‌پانتاییه‌كی بازنه‌ی رووته‌خت دروست كردووه‌و په‌یامبه‌رو صه‌حابه‌كانی نه‌یانزانیوه‌ زه‌وی خڕه‌؟

ئه‌ندامانی كۆمه‌ڵه‌ی (PYTHAGOREANS) له‌لایه‌ن كه‌نیسه‌وه‌ كه‌وتنه‌ به‌ر هێرش و ئه‌شكه‌نجه‌و كوشتن، ئه‌مه‌ش وای له‌هه‌ندێكیان كرد به‌ره‌و یۆنان هه‌ڵبێن و له‌وێ مه‌زهه‌بێك یان قوتابخانه‌یه‌ك بۆ ئه‌م مه‌به‌سته‌ دروست بكه‌ن. هه‌ركه‌سێك جۆرئه‌تی ئه‌وه‌ی هه‌بوایه‌ یاخود بیرۆكه‌ی ته‌ختایی زه‌وی و سوڕانه‌وه‌ی خۆری به‌ده‌وری زه‌ویدا ره‌ت بكردایه‌ته‌وه‌ ئه‌شكه‌نجه‌ ده‌درا یاخود ده‌كوژرا. ته‌نانه‌ت له‌سه‌ده‌ی پانزه‌ی زایینیدا ئه‌م حاڵه‌ته‌ به‌رده‌وام بووه‌ كاتێك كۆپه‌رنیكوس (Copernicus) زانای پۆله‌ندی وتی: زه‌وی به‌ده‌وری خۆیدا ده‌سوڕێته‌وه‌و هه‌روه‌ها به‌ده‌وری خۆریشدا ده‌سوڕێته‌وه‌ به‌زه‌نده‌قه‌ تاوانباریان كرد، ئه‌گه‌ر دوای بڵاوكردنه‌وه‌ی تیۆره‌كه‌ی به‌ماوه‌یه‌كه‌ی كه‌م نه‌مردایه‌ به‌تاوانی زه‌نده‌قه‌ دادگاییان ده‌كردو ده‌یانكوشت، هه‌روه‌ك چۆن گالیلۆیان له‌ساڵی 1534 له‌ئیتالیا دادگایی كرد كه‌وتبووی خۆر چه‌قی گه‌ردوون نییه‌، دادگاییان كرد به‌زیندانی و نه‌یانده‌هێشت له‌ماڵه‌كه‌ی خۆیدا بێته‌ ده‌ره‌وه‌ تاهه‌شت ساڵ له‌دوای بڵاوكردنه‌وی تیۆره‌كه‌ی مرد.

جا له‌به‌ر ئه‌وه‌ی باوه‌ڕی ئیسلامییه‌كان وایه‌ كه‌زه‌وی ته‌خته‌ قورئان پێمان راده‌گه‌ینێت كه‌خوا كه‌ژو كێوی له‌سه‌ر داچه‌قاندووه‌ تا له‌نگه‌ر بگرێ. له‌مه‌وه‌ ئه‌وه‌ تێده‌گه‌ین كه‌خوا له‌ئاسمانه‌وه‌ كه‌ژوكێوی بۆ زه‌وی هه‌ڵداوه‌، چونكه‌ هه‌ڵدان و جێگیر بوون له‌سه‌ره‌وه‌ بۆ خواره‌وه‌یه‌. به‌ڵام ئه‌وه‌ی ئێمه‌ ده‌یزانین كه‌ژوكێو له‌سه‌ره‌وه‌ بۆخواره‌وه‌ نه‌هاتووه‌ به‌ڵكوو له‌ئه‌نجامی جیابوونه‌وه‌ی له‌خۆرو گه‌رمی ناوه‌وه‌ی گڕكانه‌کان له‌زه‌وییه‌وه‌ به‌رزبوونه‌ته‌وه‌.

به‌هۆی قسه‌كردنمانه‌وه‌ له‌ئاسمان با بڕوانینه‌ سوره‌تی (النور-42)

أَلَمْ تَرَ أَنَّ اللَّهَ يُزْجِي سَحَابًا ثُمَّ يُؤَلِّفُ بَيْنَهُ ثُمَّ يَجْعَلُهُ رُكَامًا فَتَرَى الْوَدْقَ يَخْرُجُ مِنْ خِلالِهِ وَيُنَزِّلُ مِنَ السَّمَاء مِن جِبَالٍ فِيهَا مِن بَرَدٍ فَيُصِيبُ بِهِ مَن يَشَاء..

 (ئایا نابینی خودا به‌ئارامی و شێنه‌یی هه‌وره‌كان به‌ئاسماندا ده‌بات و دوایی كه‌ڵه‌كه‌یان ده‌كات و پێكه‌وه‌ په‌یوه‌ستیان ده‌كات و له‌كێوه‌كانه‌وه‌ به‌فر ده‌بارێنێ و به‌ر ئه‌و شتانه‌ ده‌كه‌وێت كه‌خوا ویستی و ئاره‌زووی له‌سه‌ریان هه‌یه‌).

 (ابن كثير) له‌ته‌فسیره‌كه‌یدا ده‌ڵێ: مانای ئه‌م ئایه‌ته‌ ئه‌وه‌یه‌ كه‌له‌ئاسماندا كه‌ژو كێوی ته‌رزه‌ هه‌یه‌و خودا لێوه‌ی ته‌رزه‌ ده‌بارێنێ.٤ به‌ڵام (د، موریس) له‌شه‌رحی ئه‌م ئایه‌ته‌دا ده‌ڵێ خودا له‌ئاسمانه‌وه‌ كێوی ته‌رزه‌ داده‌بارێنێ. ئه‌مه‌ش ئاشكرایه‌ گۆڕانێكی ته‌واوی ئایه‌ته‌كه‌یه‌ كه‌ده‌ڵێت له‌ئاسماندا له‌كێوه‌كانه‌وه‌ ته‌رزه‌ ده‌بارێنێ.

له‌ئاسماندا كێوی ته‌رزه‌ نییه‌ تا به‌فر یان ته‌رزه‌ی لێ ببارێ. به‌فر بریتییه‌ له‌چه‌ند دڵۆپه‌ بارانێك له‌كاتی دابه‌زینیاندا به‌هۆی ساردوسڕی كه‌ش و هه‌واوه‌ ده‌به‌ستێن و ده‌كه‌ونه‌ خواره‌وه‌, هه‌روه‌ها ته‌رزه‌ش له‌ئه‌نجامی ساردییه‌كی كه‌متری كه‌شوهه‌واوه‌ دروست ده‌بێ،٥ لێره‌دا زانست له‌گه‌ڵ لۆژیكی قورئاندا زۆر له‌وه‌ دوورتره‌ كه‌ده‌یزانین.

عه‌ره‌بیش وه‌ك هه‌ر خه‌ڵكێكی دیكه‌ له‌سه‌ره‌تای ده‌ستپێكردنی ژیانه‌وه‌ له‌سه‌ر زه‌وی تێبینی ئه‌وه‌یان كردووه‌ خۆر له‌رۆژهه‌ڵاته‌وه‌ ده‌رده‌كه‌وێ و واده‌بینرێ که‌بۆ رۆژئاوا ده‌چێت و له‌ئاسۆیه‌كدا وون ده‌بێ تا له‌رۆژهه‌ڵاته‌وه‌ جارێكی دی ده‌ركه‌وێته‌وه‌. به‌م هۆیه‌وه‌ شێوه‌ی راڕه‌وی مانگیش ده‌گۆڕێ. ئه‌م تێبینیه‌ ساده‌یه‌ش پێویستی به‌زیره‌كی و زانینی زانست نییه‌. قورئانیش ئه‌م تێبینیه‌ ساده‌یه‌ی كردووه‌و له‌چه‌ندین ئایه‌تدا دووباره‌ی كردۆته‌وه‌و جه‌خت ده‌کات كه‌خۆرو مانگ تاكاتی دیاری كراو له‌سه‌ر راڕه‌وی خۆیان به‌رده‌وام ده‌بن.

اللّهُ الَّذِي رَفَعَ السَّمَاوَاتِ بِغَيْرِ عَمَدٍ تَرَوْنَهَا ثُمَّ اسْتَوَى عَلَى الْعَرْشِ وَسَخَّرَ الشَّمْسَ وَالْقَمَرَ كُلٌّ يَجْرِي لأَجَلٍ.٦

(خودا ئاسمانه‌كانی به‌بێ كۆڵه‌كه‌ ڕاگرتوه‌ وه‌ک ده‌یبینن دوایی له‌سه‌رته‌ختی عه‌رش دانیشت, ئینجا خۆرو مانگی دروستكرد تاكاتێكی دیاریكراو له‌سه‌ر راڕه‌وی خۆیان بن).

أَلَمْ تَرَ أَنَّ اللَّهَ يُولِجُ اللَّيْلَ فِي النَّهَارِ وَيُولِجُ النَّهَارَ فِي اللَّيْلِ وَسَخَّرَ الشَّمْسَ وَالْقَمَرَ كُلٌّ يَجْرِي إِلَى أَجَلٍ مُّسَمًّى.٧

(ئایا نه‌تبینیوه‌ خودا شه‌وی تێهه‌ڵكێش به‌رۆژ كردووه‌و رۆژیشی تێهه‌ڵكێش به‌شه‌و كردووه‌و خۆرو مانگیشی فه‌راهه‌م هێناوه‌، تاكاتێكی دیاری كراو له‌راڕه‌وی خۆیان به‌رده‌وام ده‌بن..تاد.)

يُولِجُ اللَّيْلَ فِي النَّهَارِ وَيُولِجُ النَّهَارَ فِي اللَّيْلِ وَسَخَّرَ الشَّمْسَ وَالْقَمَرَ كُلٌّ يَجْرِي لِأَجَلٍ مُّسَمًّى.٨

(خودا شه‌و تێكهه‌ڵكێشی رۆژده‌كاو رۆژیش تێهه‌ڵكێشی شه‌و ده‌كات، خۆرو مانگی فه‌راهه‌م هێناوه‌ تاكاتی دیاریكراو له‌راڕه‌وی خۆیان به‌رده‌وام بن).

خَلَقَ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ بِالْحَقِّ يُكَوِّرُ اللَّيْلَ عَلَى النَّهَارِ وَيُكَوِّرُ النَّهَارَ عَلَى اللَّيْلِ وَسَخَّرَ الشَّمْسَ وَالْقَمَرَ كُلٌّ يَجْرِي لِأَجَلٍ مُسَمًّى.٩

(خودا ئاسمانه‌كان و زه‌وی به‌هه‌ق دروست كردووه‌، به‌كه‌وانه‌یی شه‌و به‌سه‌ر رۆژ و رۆژ به‌سه‌ر شه‌ودا دێنێت، خۆرو مانگی دروست كردووه‌ تا كاتێكی دیاری كراو له‌سه‌ر راڕه‌وه‌ی خۆیان بن.

وَهُوَ الَّذِي خَلَقَ اللَّيْلَ وَالنَّهَارَ وَالشَّمْسَ وَالْقَمَرَ كُلٌّ فِي فَلَكٍ يَسْبَحُونَ.[١٠

هه‌روه‌ها ئه‌و شه‌و و رۆژو خۆرو مانگی دروست كردووه‌، هه‌ریه‌كه‌یان له‌خولگه‌ی خۆیاندا مه‌له‌ ده‌كه‌ن.

له‌م ئایه‌تانه‌دا ئه‌وه‌مان بۆ ده‌رده‌که‌وێت که‌خۆرو مانگ ده‌جوڵێن و دێن و ده‌چن و بۆ یه‌کجاریش تێبینی باسی خولانه‌وه‌ یان جموجۆڵی زه‌وی ناکات و قورئان بۆ یه‌ك جاریش باسی ئه‌وه‌ی نه‌كردووه‌ كه‌زه‌وی وه‌ک خۆرو مانگ بۆ كاتێـكی دیاری كراو له‌سه‌ر راڕه‌وه‌ی خۆی ده‌بێت...!!

هۆی ئه‌مه‌ش بۆ ئه‌وه‌ ده‌گه‌ڕێته‌وه‌ كه‌باوه‌ڕیان وابووه‌ زه‌وی ته‌خته‌و جێگیره‌و خۆرو مانگ به‌ده‌وریدا ده‌سوڕێنه‌وه‌. ئه‌مه‌ش له‌و كات و زه‌مه‌نه‌دا بیرۆكه‌یه‌كی به‌ربڵاو بووه‌و پشتیان به‌و تێبینیه‌وه‌ به‌ستووه‌ كه‌خۆر له‌رۆژهه‌ڵاته‌وه‌ هه‌ڵدێ و له‌رۆژ ئاواوه‌ ئاوا ده‌بێت، به‌چاو واده‌بینرێت كه‌خۆر ده‌ڕواو له‌رۆژهه‌ڵاته‌وه‌ بۆ رۆژئاوا رێگه‌ی ئاسمانی ده‌بڕێ، هه‌روه‌ها مانگیش له‌خولگه‌ی خۆیدا.

 (د، موریس)ده‌ڵێ (قورئان ئه‌وه‌ ده‌چه‌سپێنی كه‌خۆر له‌فه‌له‌كدا راڕه‌و ده‌كات به‌ڵام هیچ په‌یوه‌ندییه‌كی فه‌له‌ك به‌زه‌وییه‌وه‌ دیاری ناكات. له‌كاتی دابه‌زینی قورئاندا خه‌ڵكی باوه‌ڕیان وابوو كه‌خۆر ده‌جوڵێ و زه‌ویش جێگیره‌. ئه‌م تێوره‌ش هه‌ر له‌زه‌مه‌نی به‌تڵیمۆس له‌سه‌ده‌ی دووی پێش زاینییه‌وه‌ به‌ربڵاو بووه‌و هه‌تا رۆژی (كۆپرنكس) له‌سه‌ده‌ی شانزه‌ی دوای زایین به‌رده‌وام بووه‌. له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌ی خه‌ڵكی له‌رۆژانی ژیانی موحه‌ممه‌دا له‌سه‌ر ئه‌و بیرۆكه‌یه‌ بۆ هه‌ندێك شت پشتیان پێده‌به‌ست، به‌ڵام قورئان به‌هیچ شێوه‌یه‌ك باسی نه‌كردووه‌.١١

 ئێمه‌ش هه‌قمانه‌ بپرسین بۆچی قورئان باسی ئه‌وه‌ی نه‌كردووه‌ كه‌زه‌وی خڕه‌و ده‌جوڵێ تا بۆ عه‌ره‌بی بسه‌لمێنین به‌تڵیموس له‌سه‌ر هه‌ڵه‌یه‌و ئه‌و وه‌ك خودای موسڵمانان که‌ئه‌م گه‌ردوونه‌ی دروست كردووه‌ نیهێنیه‌كانی گه‌ردوون نازانێ؟

وه‌ك (د. موریس)و نموونه‌كانی وه‌ك ئه‌و بۆمان باس ده‌که‌ن ده‌ڵێن که‌: (قورئان كتێبه‌كه‌ له‌سه‌ده‌ی حه‌وته‌مدا دابه‌زیوه‌و ناوه‌ڕۆكه‌كه‌ی هه‌موو ورده‌كارییه‌كانی زانستی هاوچه‌رخی تێدایه‌و هیچ ئاشكراكردنێكی زانستی نوێ ئاشكرا نه‌بووه‌ مه‌گه‌ر له‌قورئاندا هه‌بووبێت). جائه‌گه‌ر وایه‌ ئه‌دی بۆ باسی خڕی زه‌وی و جۆڵه‌ی زه‌وی نه‌كردووه‌؟.

ئێستا ئێمه‌ ده‌زانین كه‌مانگ به‌ده‌وری خۆیدا ده‌سوڕێته‌وه‌ هه‌روه‌ها به‌ده‌وری زه‌ویشدا له‌ماوه‌ی بیست ونۆ رۆژدا ده‌سورێته‌وه‌، زه‌ویش به‌ده‌وری خۆیدا له‌ماوه‌ی 24 كاتژمێرداو به‌ده‌وری خۆردا 365 رۆژ ده‌سوڕێته‌وه‌، خۆریش به‌ده‌وری خۆیدا له‌ماوه‌ی 25 رۆژدا ده‌سوڕێته‌وه‌و به‌ده‌وری هیچ شتێكدا ناسوڕێته‌وه‌، هه‌موو موجه‌ڕه‌یه‌كیش له‌ناویاندا خۆرو مانگ و زه‌ویش به‌ده‌وری چه‌قی مه‌جه‌ڕه‌كه‌دا 250 ملیۆن ساڵه‌ ده‌سوڕێته‌وه‌. ئه‌مه‌ ئه‌وه‌ روون ده‌كاته‌وه‌ كه‌سوڕانی خۆر له‌زه‌وی كه‌متره‌و ئه‌ویش له‌مانگ كه‌متره‌، جاله‌به‌رئه‌وه‌ی سوڕانی خۆر له‌زه‌وی كه‌متره‌ بۆچی قۆرئان باسی ئه‌وه‌ ده‌كات كه‌خۆر له‌سه‌ر راڕه‌وی خۆی به‌رده‌وام ده‌بێت تاده‌گاته‌ په‌ناگه‌ی خۆی, ئه‌ی بۆچی باسی ئه‌ستێره‌و هه‌ساره‌كانی دیكه‌ ناكات كه‌هه‌موویان له‌راڕه‌ودان تا ده‌گه‌نه‌ په‌ناگه‌ی خۆیان؟؟.
 









[1]The Columbia Encyclopedia, Sixth Edition, under “ EgyptianReligion”







[2]The Bible The Quran and Science, p 171







[3]The Bible The Quran and Science, p 169 







[4]The Bible Quran and Science, p 185







[5]Encyclopedia Britannica, under Snow







[6]الرعد 22







[7]لقمان 29







[8]فاطر 13







[9]الزمر 5







[10]الانبياء 22[10]الرعد 22

 







[11]The Bible The Quran and Science, p 166




ڕێکه‌وتی بڵاوکردنه‌وه 2011-09-04 14:15:00
به‌شی ( مه‌ریوان هه‌ڵه‌بجه‌یی ) ئاماده‌کرد ( مه‌ریوان هه‌ڵه‌بجه‌یی، ماڵپه‌ڕی خوداکان )



قه‌ومێك, هه‌ڵدێ, كه‌هیچ, په‌نایه‌كمان, بۆ, دروست, نه‌كردوون, نه‌خانوویه‌ك, یان, دره‌ختێك, نییه‌, ببێته‌, په‌ناگه‌یان, تا, سێبه‌ریان, بۆ, بكاو, لهمه‌ریوان, هه‌ڵه‌بجه‌یی, ماڵپه‌ڕی, خوداکانگەردون, و, زەوی, لە, دیدی, ئیسلامدا, بەشی, چوارهەم, نووسینی, د, کامل, نجار, وه‌رگێڕان, به‌ڕیز, مه‌ریوان, هه‌ڵه‌بجه‌یی Tags





دینی ئیسلام



وَقَالَتِ الْيَهُودُ لَيْسَتِ النَّصَارَىٰ عَلَىٰ شَيْءٍ وَقَالَتِ النَّصَارَىٰ لَيْسَتِ الْيَهُودُ عَلَىٰ شَيْءٍ وَهُمْ يَتْلُونَ الْكِتَابَ ۗ كَذَٰلِكَ قَالَ الَّذِينَ لَا يَعْلَمُونَ مِثْلَ قَوْلِهِمْ ۚ فَاللَّـهُ يَحْكُمُ بَيْنَهُمْ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فِيمَا كَانُوا فِيهِ يَخْتَلِفُونَ ﴿١١٣﴾ وَمَنْ أَظْلَمُ مِمَّن مَّنَعَ مَسَاجِدَ اللَّـهِ أَن يُذْكَرَ فِيهَا اسْمُهُ وَسَعَىٰ فِي خَرَابِهَا ۚ أُولَـٰئِكَ مَا كَانَ لَهُمْ أَن يَدْخُلُوهَا إِلَّا خَائِفِينَ ۚ لَهُمْ فِي الدُّنْيَا خِزْيٌ وَلَهُمْ فِي الْآخِرَةِ عَذَابٌ عَظِيمٌ ﴿١١٤﴾ وَلِلَّـهِ الْمَشْرِقُ وَالْمَغْرِبُ ۚ فَأَيْنَمَا تُوَلُّوا فَثَمَّ وَجْهُ اللَّـهِ ۚ إِنَّ اللَّـهَ وَاسِعٌ عَلِيمٌ ﴿١١٥﴾ وَقَالُوا اتَّخَذَ اللَّـهُ وَلَد ...